Ticaret Bakanlığı Gümrükler Genel Müdürlüğü, 07.01.2026 tarihli ve 117500793 sayılı yazısı ile Revize Pan-Avrupa-Akdeniz (PEM) Menşe Kümülasyonu sistemi kapsamında yapılan ihracatlarda menşe ispat belgelerine kümülasyon bilgisinin yazılmasının zorunlu olduğunu duyurdu.
Bilindiği üzere, Pan-Avrupa-Akdeniz Tercihli Menşe Kurallarına Dair Bölgesel Konvansiyon Ortak Komitesinin 1/2023 sayılı Kararı doğrultusunda hazırlanan Tercihli Menşe Kuralları Hakkında Yönetmelik, 20 Aralık 2025 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiş, ardından 31 Aralık 2025 tarihli tadil yönetmeliği ile kapsamı genişletilmişti. Bu düzenlemelerle birlikte menşe kümülasyonu uygulamalarında Bakanlığın internet sitesinde yayımlanan güncel PEM Matrisi tablolarının esas alınması hüküm altına alındı.
Yapılan açıklamada, kümülasyon uygulanarak Türkiye menşeli sayılan eşya için düzenlenen menşe ispat belgelerinde ilgili bilginin açık şekilde belirtilmesinin zorunlu olduğu vurgulandı.
Buna göre;
EUR.1 dolaşım belgesi kullanılması durumunda,
“CUMULATION APPLIED WITH (ülke adı/ülke adları)” ibaresinin belgenin 7 numaralı kutusuna yazılması gerekecek.
Menşe beyanı düzenlenen ihracatlarda ise,
aynı ifade menşe beyanı metni içinde İngilizce olarak yer alacak.
Söz konusu ifade ile kümülasyon uygulanan ülke veya ülkelerin isimlerinin açık şekilde belirtilmesi gerekiyor.
Genel Müdürlük yazısında ayrıca, kümülasyon uygulanarak menşe kazanan eşya için bu ibarenin yazılmasının ihtiyari değil zorunlu olduğu özellikle vurgulandı. İhracatçıların söz konusu açıklamayı menşe belgelerine eklememesi halinde, ithalatçı ülke gümrüklerinde sorun yaşanabileceği ifade edildi.
Bu nedenle Revize PEM kapsamındaki ihracat işlemlerinde menşe ispat belgelerinin düzenlenmesi sırasında güncel PEM Matrisi dikkate alınarak kümülasyon bilgisinin doğru şekilde yazılması büyük önem taşıyor